Reactie Klimaatakkoord - TEST Grootouders voor het Klimaat TEST

De leden van de Tweede Kamer der Staten Generaal

5 september 2019

Geachte leden van de Tweede Kamer,

Al sinds december 2016 staan wij, Grootouders voor het Klimaat, twee maal per maand bij de ingang van de Tweede Kamer. Wij roepen de politiek op om haast te maken met de bestrijding van klimaatverandering. De toekomst van onze kleinkinderen staat op het spel.

Vrijdag 28 juni presenteerde het Kabinet haar voorstel voor het Klimaatakkoord. Het is een omvangrijk pakket van overheidsmaatregelen en (vrijwillige) afspraken tussen overheid, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Dit pakket moet in 2030 leiden tot een halvering van de CO2 -uitstoot van Nederland ten opzichte van 1990. Nederland verovert, als de plannen worden uitgevoerd, een plek binnen de kopgroep van EU-lidstaten.

Er staan een groot aantal goede voornemens in het plan om in 2030 de reductie van de CO2 uitstoot te realiseren, en daar zijn wij blij mee (zie bijlage). Maar het tempo waarmee die worden uitgevoerd schiet ernstig tekort. Reductie van de uitstoot (en daarmee beperking van de progressieve opeenstapeling van broeikasgassen) verdraagt geen uitstel. Niet voor niets karakteriseert VN chef Guterresklimaatverandering als “een existentiële bedreiging die sneller gaat dan wij werken om die tegen te houden”.

Het Kabinet heeft het Urgenda vonnis genegeerd. Het Klimaatakkoord is volstrekt onvoldoende om te kunnen voldoen aan de rechterlijke uitspraak, dat in 2020 een reductie van 25% moet zijn bereikt. Het Kabinet legt een rechterlijke uitspraak naast zich neer! Dat is een ondermijning van de rechtstaat.

De kernboodschap van het Kabinet bij de presentatie van het Klimaatakkoord is dat de klimaatdoelen haalbaar en betaalbaar zijn, en dat we er de tijd voor nemen. Veel maatregelen zullen pas later van kracht worden. Deze boodschap werkt belemmerend op de noodzakelijke gedragsverandering van burgers en bedrijfsleven. Het suggereert dat het allemaal niet zo´n vaart loopt, en dat de overheid er wel voor zal zorgen dat alles op z´n pootjes terecht komt. Terwijl we nu al de ernstige gevolgen van klimaatverandering ondervinden, en dat bij elke nieuwe statusrapportage blijkt dat de klimaatverandering ernstiger en progressiever is dan eerder verondersteld.

De eerlijke boodschap aan de bevolking zou zijn: “De aarde is nu al te warm, met alle effecten van dien. Maar als we met z´n allen – politiek, bedrijfsleven en burgers – voortvarend aan de slag gaan, dan kunnen we de schade binnen de perken houden. En een leefbare wereld

voor toekomstige generaties veiligstellen. De oplossingen zijn voorhanden, maar moeten sneller worden aangewend.”

Het Kabinet is bevreesd voor gebrek aan draagvlak onder de bevolking, en die zorg is terecht: draagvlak is essentieel. Als Grootouders hebben we verantwoordelijke bewindspersonen en Kamerleden herhaaldelijk opgeroepen om met een eerlijke voorlichtingscampagne draagvlak te creëren. Dat is helaas niet gebeurd.

Wat vragen wij nu aan de Tweede Kamer?

1. Voortvloeiend uit het Klimaatakkoord zal het Kabinet wetsvoorstellen aan uw Kamer voorleggen. Wij vragen u deze voorstellen zodanig te amenderen dat

a. recht gedaan wordt aan de rechterlijke uitspraak in de Urgenda zaak,

b. de zwakke punten uit het Klimaatakkoord (zie bijlage) worden versterkt, en

c. de uitvoering van maatregelen met spoed van start gaat.

2. Het Kabinet te vragen een plan te maken voor de 55% reductie per 2030, die Nederland in Europa bepleit.

3. Initiatief te nemen voor een grootschalige overheidscampagne, die zorgt voor een eerlijke informatieverschaffing aan de burger, om draagvlak voor de klimaatmaatregelen en gedragsverandering te bevorderen.

In afwachting van uw antwoord en initiatieven, in het belang van toekomstige generaties,

Met vriendelijke groet,

Grootouders voor het Klimaat

W: grootoudersvoorhetklimaat.nl

M: info@grootoudersvoorhetklimaat.nl

Bijlage

Positieve punten in het Klimaatakkoord

• Een verbod van kolenstook in de vier resterende kolencentrales uiterlijk in 2030 en sluiting van de Hemwegkolencentrale in 2020

• Een verbod op de verkoop van nieuwe benzine- en dieselauto’s per 2030

• Uitfasering van aardgas in alle woningen en gebouwen uiterlijk in 2050, uit te voeren onder regie van gemeenten en gestimuleerd door subsidies en een verhoging van de belasting op gas; de komende 10 jaar worden 1,5 miljoen huizen op deze manier verduurzaamd

• Een forse uitbreiding van het aandeel duurzame energie, met voor elektriciteit een aandeel van 75% duurzaam in 2030

• Stimulering van elektrische auto’s en voorbereiding van een systeem van rekeningrijden, in te voeren in 2026

• Invoering van een CO2-belasting voor de zware industrie en een subsidieregeling om innovatie en investeringen aantrekkelijk te maken

• Een forse subsidie voor verduurzaming van de landbouw, de bescherming van de veenweidegebieden en vermindering van de varkensstapel

Zwakke plekken in het Klimaatakkoord

• Het is voldoende voor een reductie van 49% in 2030, maar niet voor de 55% reductie die Nederland in Europa bepleit en die nodig is voor het voldoen aan de afspraken van Parijs om de temperatuurstijging onder de 1,5 graad te houden.

• Investeringen in een veel beter openbaar vervoer zijn zeer beperkt

• De subsidiëring en fiscale bevoordeling van elektrische auto’s is zo beperkt dat het zeer onwaarschijnlijk wordt dat het doel van 100% elektrische auto’s in 2030 gehaald gaat worden. Dat een belangrijk argument van het kabinet om rekening rijden in te voeren het ontbreken van accijnsbetalingen door elektrische auto’s is, doet ook het ergste vrezen.

• Bij de landbouwmaatregelen wordt de belangrijkste bron, namelijk de rundveestapel ontzien.

• De sterke groei van de luchtvaart en de grote CO2-uitstoot van internationaal vliegen en de scheepvaart wordt niet aangepakt, terwijl de argumenten voor het oprapen liggen: de gezondheidsschade rond Schiphol, de sterk groeiende CO2-uitstoot en het feit dat Nederland een grote leverancier is van de brandstoffen daarvoor.